Nadutost stomaka

Nadutost stomaka je čest problem sa kojim se ljudi suočavaju, a može biti blaga smetnja ili ozbiljan izvor nelagodnosti i bola. Karakteriše ga osećaj pritiska i ispunjenosti u želucu, često praćen vidljivim oticanjem stomaka. Njene manifestacije variraju od blago neprijatnih do veoma bolnih, uključujući simptome kao što su podrigivanje, ispuštanje gasova, bol ili grčevi u stomaku.

Nadutost može biti rezultat brojnih faktora, uključujući ishranu, način života, neke medicinske stanja i lekove. Smetnje u probavi, preterano gutanje vazduha, konzumacija hrane bogate vlaknima, nedostatak fizičke aktivnosti i stres su samo neki od mogućih uzroka. Osim toga, neka hronična medicinska stanja kao što su sindrom iritabilnog creva, celijakija ili gastroezofagealna refluksna bolest mogu uzrokovati ili pogoršati osećaj nadutosti.

Važno je naglasiti da, iako je nadutost stomaka često benigna i prolazna pojava, može biti i simptom ozbiljnijih medicinskih stanja. Stoga, ukoliko se nadutost stomaka javlja često, postaje intenzivnija ili je praćena drugim simptomima kao što su promene u učestalosti ili konzistenciji stolice, gubitak težine, umor ili krv u stolici, neophodno je potražiti medicinsku pomoć.

Ovaj medicinski tekst ima za cilj da pruži dublji uvid u problematiku nadutosti stomaka. Razmotrićemo moguće uzroke, simptome, metode dijagnostikovanja i dostupne tretmane. Takođe ćemo se baviti preventivnim merama koje mogu pomoći u smanjenju rizika od nastanka ove nelagodnosti. Kroz bolje razumevanje ovog stanja, nadamo se da ćemo omogućiti ljudima da efikasnije upravljaju svojim simptomima i poboljšaju kvalitet svog života.

 

nadutost stomaka i bolovi

Bolesti i zdravstvene tegobe na koje može da ukazuje nadutost stomaka

Najčešći uzrok nadutosti je gas koji prirodno nastaje tokom varenja, ali njegova previsoka koncentracija ukazuje na probleme sa varenjem. Najčešći razlozi za to su:

Netolerancija na hranu

Do prekomerne proizvodnje gasa u organizmu dolazi zbog netolerancije na određene sastojke tj. hranu. Puno ljudi ima probleme da svari ugljene hidrate (šećere), laktozu i fruktozu. Glavni razlog za to je nedostatak enzima koji vare svaki od pomenutih elemenata. Najčešće netolerancije su na mlečne proizvode, gluten, jaja, orašaste plodove i kvasac.

Ne postoji lek za netolerancije na hranu, ali one se mogu kontrolisati izbegavanjem namirnica koje izazivaju nadutost.

Osim nadutosti stomaka, netolerancija na hranu izaziva bol u stomaku, dijareju i gasove.

 

Poremećaj prekomernog rasta bakterija u tankom crevu

Do ovog poremećaja dolazi kada bakterije iz debelog creva pređu u tanko crevo. Prekomerni rast ovih bakterija zatim utiče na druge bakterije koje su zaslužne da ih balansiraju, ugrožava se ravnoteža u digestivnog traktu i nastaje nadutost.

Osim nadutosti stomaka ovaj poremećaj izaziva i gubitak apetita, bol u stomaku, mučninu, dijareju, gubitak težine.

 

Funkcionalni digestivni poremećaji

Lekari često pripisuju nadimanje kojem ne mogu da utvrde uzrok Sindromu iritabilnog creva i Funkcionalnoj dispepsiji.

Sindrom iritabilnog creva je bolest koju odlikuje izuzetna osetljivost digestivnog sistema koja utiče na kontrakcije mišića u debelom crevu. Nastaje usled stresa, anksioznosti, bakterijske infekcije digestivnog trakta, netolerancije na određenu namirnicu ili usled genetske sklonosti.

Postoje 3 vrste ove bolesti: iritabilno crevo sa zatvorom, sa dijarejom ili mešoviti tip sa dijarejom i zatvorom.

Osim nadutosti stomaka, Sindrom iritabilnog creva izaziva bol u stomaku, grčeve u stomaku, zatvor ili dijareju, mukus u izmetu.

Funkcionalna dispepsija je medicinski naziv za loše varenje čiji su glavni simptomi nadutost stomaka, i bol u gornjem delu stomaka, a propratni žgaravica, podrigivanje, mučnina i povraćanje.

 

Slede tegobe  koje izazivaju nadutost stomaka usled problema sa digestivnim sadržajem. U digestivni sadržaj spada čvrsta hrana, tečnost i gas. Ako dođe do nakupljanja digestivnog sadržaja onda gas ne može da prođe kroz sistem za varenje i dolazi do nadimanja. Razlozi za to su:

 

Opstrukcija creva

Opstrukcija creva je blokada creva digestivnim sadržajem koja sprečava da gas i stolica napuste telo. Najčešći uzroci za opstrukciju creva su divertikulitis, kila, upalna bolest creva, ožiljno tkivo od operacija creva ili kolorektalni rak.

Osim nadutosti stomaka, opstrukcija creva izaziva bol u stomaku, zatvor ili dijareju, mučninu i povraćanje i gubitak apetita.

 

Poremećaji kretanja u digestivnom traktu

Poremećaji kretanja izazivaju abnormalne kontrakcije mišića i nerava u crevima što dovodi do grčeva i zaustavlja protok sadržaja kroz gastrointestinalni trakt. Ove bolesti mogu zahvatiti jednjak, stomak, malo ili debelo crevo i izazivaju nadutost stomaka.

Drugi simptomi zavise od toga koji deo digestivnog sistema je zahvaćem, ali to mogu biti jak zatvor, dijareja, mučnina, gubitak težine, žgaravica, tegobe sa gutanjem.

Kako se dijagnostikuje nadutost stomaka?

Pregled lekara opšte prakse

Pregled gastroenterologa

Analiza uzorka krvi (kompletna krvna slika)

Ultrazvuk abdomena

Kultura stolice (Analiza uzorka stolice)

Kolonoskopija

Kada da posetite lekara zbog nadutosti stomaka?

Nadutost stomaka, iako obično ne predstavlja ozbiljan zdravstveni problem, može ukazivati na potencijalno ozbiljne medicinske stanja ukoliko se ne povlači, pogoršava, ili je konstantno praćena bolom. Ako su ovo simptomi koje doživljavate, preporučljivo je da što pre zakazate pregled kod lekara. Nadutost koja je postala hronična, ili se intenzivira tokom vremena, može biti znak nekih gastrointestinalnih oboljenja kao što su sindrom iritabilnog creva, celijakija ili gastroezofagealna refluksna bolest. Bol koji prati nadutost može biti rezultat blokade ili upale u digestivnom traktu, što zahteva medicinsku intervenciju.

Pored toga, nadutost stomaka koja je praćena dodatnim simptomima, kao što su visoka temperatura ili povraćanje, zahteva hitnu medicinsku pomoć. Ovi simptomi mogu ukazivati na akutna medicinska stanja koja zahtevaju hitnu intervenciju, kao što su upala slepog creva, crevna opstrukcija ili gastrointestinalne infekcije. Povišena temperatura može biti znak infekcije ili upale, dok povraćanje može biti posledica blokade ili ozbiljnih digestivnih problema.

Takođe, ukoliko nadutost stomaka prate i druge promene, kao što su promene u učestalosti ili konzistenciji stolice, neočekivani gubitak težine, umor ili prisustvo krvi u stolici, trebali biste odmah potražiti lekarsku pomoć. Ovi simptomi mogu ukazivati na različite zdravstvene probleme, uključujući gastrointestinalne oboljenja, metaboličke poremećaje, ili čak maligne bolesti.

Uvek je bolje biti siguran nego žaliti, stoga ne oklevajte da se obratite svom lekaru ukoliko primetite bilo kakve zabrinjavajuće simptome. Vaše zdravlje je na prvom mestu, a rana dijagnoza i pravovremena intervencija mogu značajno poboljšati ishod lečenja.